{"id":3116,"date":"2021-05-13T07:40:25","date_gmt":"2021-05-13T07:40:25","guid":{"rendered":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/?p=3116"},"modified":"2025-09-08T07:37:23","modified_gmt":"2025-09-08T07:37:23","slug":"la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/","title":{"rendered":"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales"},"content":{"rendered":"<p>La t\u00e9cnica de construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas no requiere cimbra de apoyo, admite una ejecuci\u00f3n r\u00e1pida con procedimientos sencillos, permite usar materiales locales y ha sido empleada durante m\u00e1s de 4.000 a\u00f1os, hasta el siglo XX. Sin embargo, todav\u00eda no se han estudiado de forma global los casos hist\u00f3ricos desde un punto de vista t\u00e9cnico, no se ha trazado su difusi\u00f3n, no se ha definido la relevancia del foco hispanoportugu\u00e9s y tampoco se ha considerado una posible recuperaci\u00f3n para la pr\u00e1ctica actual en la construcci\u00f3n convencional. Este proyecto pretende documentar los usos hist\u00f3ricos de esta t\u00e9cnica y desde ah\u00ed explicar su difusi\u00f3n en la cuenca mediterr\u00e1nea hasta la pen\u00ednsula ib\u00e9rica, determinar la relevancia de los casos peninsulares, y definir las posibilidades de esta t\u00e9cnica en la construcci\u00f3n actual mediante una evaluaci\u00f3n experimental. La primera parte del proyecto proporcionar\u00e1 un conocimiento de los usos hist\u00f3ricos que permitir\u00e1 definir los tipos formales, los materiales y las disposiciones constructivas m\u00e1s adecuados para el uso actual. Pero tambi\u00e9n, a la inversa, la evaluaci\u00f3n t\u00e9cnica experimental de la segunda parte del proyecto permitir\u00e1 comprender mejor los usos hist\u00f3ricos.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/vaults.aq.upm.es\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/vaults.aq.upm.es\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>La t\u00e9cnica de construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas no requiere cimbra de apoyo, admite una ejecuci\u00f3n r\u00e1pida con procedimientos sencillos, permite usar materiales locales y ha sido empleada durante m\u00e1s de 4.000 a\u00f1os, hasta el siglo XX. Sin embargo, todav\u00eda no se han estudiado de forma global los casos hist\u00f3ricos desde un punto [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3117,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"class_list":["post-3116","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-proyecto"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales - Tardog\u00f3tico<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales - Tardog\u00f3tico\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"La t\u00e9cnica de construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas no requiere cimbra de apoyo, admite una ejecuci\u00f3n r\u00e1pida con procedimientos sencillos, permite usar materiales locales y ha sido empleada durante m\u00e1s de 4.000 a\u00f1os, hasta el siglo XX. Sin embargo, todav\u00eda no se han estudiado de forma global los casos hist\u00f3ricos desde un punto [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Tardog\u00f3tico\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-05-13T07:40:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-09-08T07:37:23+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Imagen-21.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1914\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"911\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"dartigas\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"dartigas\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"dartigas\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9768bf4de4e8a55695515e805b640324\"},\"headline\":\"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales\",\"datePublished\":\"2021-05-13T07:40:25+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-08T07:37:23+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/\"},\"wordCount\":236,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/06\\\/Imagen-21.jpg\",\"articleSection\":[\"Proyecto\"],\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/\",\"name\":\"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales - Tardog\u00f3tico\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/06\\\/Imagen-21.jpg\",\"datePublished\":\"2021-05-13T07:40:25+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-08T07:37:23+00:00\",\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/06\\\/Imagen-21.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/06\\\/Imagen-21.jpg\",\"width\":1914,\"height\":911},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/\",\"name\":\"Tardog\u00f3tico\",\"description\":\"Red de Investigaci\u00f3n\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#organization\",\"name\":\"Tardog\u00f3tico\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/02\\\/logo_final.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/02\\\/logo_final.png\",\"width\":563,\"height\":163,\"caption\":\"Tardog\u00f3tico\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/9768bf4de4e8a55695515e805b640324\",\"name\":\"dartigas\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2ef85687ff0d3d82be312d59cb72f849b0e166ba82ad9eede91d680525fa2f7b?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2ef85687ff0d3d82be312d59cb72f849b0e166ba82ad9eede91d680525fa2f7b?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/2ef85687ff0d3d82be312d59cb72f849b0e166ba82ad9eede91d680525fa2f7b?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"dartigas\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/institucional.us.es\\\/redgotico\\\/author\\\/dartigas\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales - Tardog\u00f3tico","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales - Tardog\u00f3tico","og_description":"La t\u00e9cnica de construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas no requiere cimbra de apoyo, admite una ejecuci\u00f3n r\u00e1pida con procedimientos sencillos, permite usar materiales locales y ha sido empleada durante m\u00e1s de 4.000 a\u00f1os, hasta el siglo XX. Sin embargo, todav\u00eda no se han estudiado de forma global los casos hist\u00f3ricos desde un punto [&hellip;]","og_url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/","og_site_name":"Tardog\u00f3tico","article_published_time":"2021-05-13T07:40:25+00:00","article_modified_time":"2025-09-08T07:37:23+00:00","og_image":[{"width":1914,"height":911,"url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Imagen-21.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"dartigas","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Escrito por":"dartigas","Tiempo de lectura":"2 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/"},"author":{"name":"dartigas","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#\/schema\/person\/9768bf4de4e8a55695515e805b640324"},"headline":"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales","datePublished":"2021-05-13T07:40:25+00:00","dateModified":"2025-09-08T07:37:23+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/"},"wordCount":236,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Imagen-21.jpg","articleSection":["Proyecto"],"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/","url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/","name":"La construcci\u00f3n de b\u00f3vedas de ladrillo por hojas. Usos hist\u00f3ricos y posibilidades actuales - Tardog\u00f3tico","isPartOf":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Imagen-21.jpg","datePublished":"2021-05-13T07:40:25+00:00","dateModified":"2025-09-08T07:37:23+00:00","inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/la-construccion-de-bovedas-de-ladrillo-por-hojas-usos-historicos-y-posibilidades-actuales\/#primaryimage","url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Imagen-21.jpg","contentUrl":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Imagen-21.jpg","width":1914,"height":911},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#website","url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/","name":"Tardog\u00f3tico","description":"Red de Investigaci\u00f3n","publisher":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#organization","name":"Tardog\u00f3tico","url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/logo_final.png","contentUrl":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/logo_final.png","width":563,"height":163,"caption":"Tardog\u00f3tico"},"image":{"@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/#\/schema\/person\/9768bf4de4e8a55695515e805b640324","name":"dartigas","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2ef85687ff0d3d82be312d59cb72f849b0e166ba82ad9eede91d680525fa2f7b?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2ef85687ff0d3d82be312d59cb72f849b0e166ba82ad9eede91d680525fa2f7b?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2ef85687ff0d3d82be312d59cb72f849b0e166ba82ad9eede91d680525fa2f7b?s=96&d=mm&r=g","caption":"dartigas"},"sameAs":["https:\/\/institucional.us.es\/redgotico"],"url":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/author\/dartigas\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3116","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3116"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3116\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3117"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3116"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3116"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/institucional.us.es\/redgotico\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3116"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}